An Organization Attempt of the Commercial Relationship between Turkestan and Europe via the Ottoman State


Abstract views: 175 / PDF downloads: 67

Authors

  • Doç. Dr. Sebahattin ŞİMŞİR Balıkesir Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü

Keywords:

Turkistan, Europe, Ottoman, Trade, Commerce

Abstract

  1. XX. yüzyılın başlarında Osmanlı Devleti‘nde ekonomiyi güçlendirmek amacıyla

―Osmanlı Anonim şirketleri‖ adıyla pek çok şirket kurulmuştur. Bunlardan

1909–1918 arasında kurulmuş olan 130 kadar şirket, 1918 yılında Ziraat ve Ticaret Nezareti tarafından bir katalog içinde toplanmış, bu katalogda açıklamalarıyla birlikte yayınlanmıştır. 1918‘den sonra kurulanlar ise katalogda bulunmamaktadır. Bu şirketlerden birisi çalışmamızın konusu olan ―Beynelmilel Petrol ve Pamuk Ticaret Osmanlı Anonim şirketidir. Başbakanlık Osmanlı Arşivi‘nde şirketle ve şirket nizamnâmesi ile ilgili vesika kümesinden öğrendiğimize göre, şirket, merkezi İstanbul olmak üzere Osmanlı vatandaşları tarafından kurulmuştur. Şirketin kuruluş gayesi Osmanlı Devleti ile Türkistan, Kafkasya, Ġran ürünlerini Batı Avrupa mamûlleri ile mübâdele etmektir. Çalışmada Beynelmilel Petrol ve Pamuk Ticaret Osmanlı Anonim Şirketi’nin kurucuları, kuruluş gayesi, işleyiş şekli hakkında bilgi verilmiş, Osmanlı Anonim şirketleri arasında bu şirketin yeri ve önemi ele alınmıştır.

References

Başbakanlık Osmanlı Arşivi İ.DU İT.00123

BOA. MV. 251/107.

BOA. Sicill-i Ahvâl,172/471.

AKYILDIZ, A., 2001, ―Osmanlı Dönemi Tahvil ve Hisse Senetleri”, Tarih Vakfı

Yayınları, İstanbul.

BALCI, R., SIRMA, İ., 2012, ―Ticaret ve Ziraat Nezareti Memâlik-i Osmaniye‟de Osmanlı Anonim şirketleri”, İstanbul Ticaret Odası Yay. No:2010-64, İstanbul.

B İLG İ, N., 1999, ―Ermeni Tehciri ve Boğazlıyan Kaymakamı Mehmed Kemal Bey‟in

Yargılanması”, Kök Sosyal ve Stratejik Araştırmaları Serisi:16, Ankara.

ÇANKAYA, M. A., 1968-1969, ―Mülkiye Tarihi ve Mülkiyeliler (Mülkiye şeref

Kitabı)”, III, Mars Matbaası, Ankara.

ÇULCU, M., 1990, ―Ermeni Entrikalarının Perde Arkası (Torlakyan Davası)”, Kastaş Yay., İstanbul.

HÜSREVYAN, H., 1329 (1913), ―Hukûk-ı Husûsîyye-i Düvel”, İstanbul, Edeb

Matbaası.

KENANOĞLU, M., M., 1995, ―Osmanlı Ticaret Hukuku”, Lotus Yayınları, Ankara.

KÜTÜKOĞLU, M. S., 1995, “Osmanlı Buharlı Gemi İşletmeleri ve İzmir Körfezi Hamidiye şirketi”, Çağını Yakalayan Osmanlı, (Haz. Ekmeleddin İhsanoğlu- Mustafa Kaçar), IRCICA Yay. no: 6, İstanbul.

SIRMA, İ., 2011, “Osmanlı Anonim şirketlerinde Kâr Dağıtımı, Akdeniz

Üniversitesi Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, III/2.

TEKELİ, İ., 1985, “Türkiye‟deki şirketlerin Gelişimi ve Kapitalin Yoğunlaşma Süreci”, Cumhuriyet Dönemi Türkiye Ansiklopedisi, şirketler/Holdingler, Fasikül:76, Ġletişim Yayınları, Ġstanbul.

Published

2016-03-27

How to Cite

ŞİMŞİR, D. D. S. . (2016). An Organization Attempt of the Commercial Relationship between Turkestan and Europe via the Ottoman State. Türk İslâm Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, 11(22), 85–98. Retrieved from https://timad.com.tr/index.php/timad/article/view/183